Heen en terug naar de Ardeche

Van onze schoondochter mochten we alle appels die er nog aan haar appelboom hingen plukken en gebruiken. Ze heeft een enorme oogst gehad en dat heb ik al meer om me heen gehoord, het schijnt een geweldig appeljaar te zijn. Mart heeft op zijn gemak al die appels zitten schillen en in stukjes gesneden. En ik had twee pannen nodig om er compote van te maken. Er ging wat suiker bij, niet veel en wat koek en speculaaskruiden. Dat laatste vind ik net wat lekkerder dan kaneel. Nadat de compote afgekoeld was ging het in deze potten. Ik eet veel volle yoghurt, dat is goed voor me. Ideale potten voor onze vriezer trouwens, ze hebben precies de hoogte van de lades. Mart zal het meeste ervan eten. Ik eet zo weinig mogelijk suikers en dat zit erin. Maar als ik geen fruit meer in huis heb voor in mijn yoghurt of kwark neem ik gerust een paar lepels van dit lekkers. Al te moeilijk moet je niet gaan leven.

Naar aanleiding van mijn blog van gisteren over het inmaken kreeg ik van Conny de vraag of ik die leuke etiketten zelf maakte. Nee hoor Conny, ik haal ze van internet en dat doe ik al sinds 2015. Eerst gebruikte ik schooletiketten. Heel kort want in vond ze te kinderachtig. Witte stickers die ik met de hand beschreef waren ook geen succes. Stickers krijg je met veel moeite van het glas, je blijft pulken. Toen zag ik bij een collega blogster   een ontzettend leuk etiket wat hier vandaan kwam. Zij had het ronde etiket gebruikt. Dat heb ik eerst eens uitgeprint, maar wat ik al dacht, een rondje netjes uitknippen is voor mij niet weggelegd. Ik had de beschikking over verschillende ontwerpen en het is deze geworden om de doodeenvoudige reden dat dit model het makkelijkst knipt. Ik geloof dat ik  een account aan moest maken en voor een lidmaatschap een paar euro heb betaald maar ik ben nu lifetime lid. Acht jaar gebruik ik het al zonder problemen. Heel wat potjes mee beplakt.  ...

Dit is nog het enige wat in mijn pottenkastje staat, drie potjes jam en een pot passata. Daar doe ik niet lang meer mee dus het werd tijd om wat in te gaan maken. Ik zag één tomaat verkleuren dus het duurt nog wel even voor ik passata kan inmaken. De wilde pruimen die hier overal in en om het dorp staan en waarvan ik ieder jaar kon plukken dragen dit jaar geen vrucht, te nat geweest? En mirabellenjam zal ik dit jaar ook niet maken, de boom is op sterven na dood.  Maar ondertussen zit er genoeg in mijn vriezer, waaronder veel rode bessen. Van een deel heb ik al grote potten met bessensaus gemaakt, de rest wil ik dit jaar jaar verwerken met vijgen. We hadden heel wat frambozen en voorzichtig komt de aardbeienoogst op gang. Ik maakte een combinatie van kruisbessen met frambozen en wat aardbeien. Zuur en zoet, dat moet lekker zijn. Ruim drie kilo vruchten in de pan wat twaalf potten jam opleverden. Het begin is er. En eindelijk konden we eens eens een flinke bos rabarber trekken. Dat i...

Ik begon deze week met rode bessen en eindig met zwarte, groene en rode. Wat een oogst, ongelooflijk. Neem nou deze zwarte bessen. De struik werd jaren geleden aangeplant maar wilde het nooit echt lekker doen, altijd kwakkelen in tegenstelling tot zijn rode broeders die het prima deden. Eigenlijk pas een paar jaar geleden begon de struik wat opbrengst te geven en dit jaar deze schaal vol.  Ik vond ze er zo goed uitzien, groot en stevig dat ik besloot ze te rissen, heerlijk om jam van te maken. Mooi karweitje hoor, helemaal zen, maar toen mijn zus belde en wij lekker een poosje kletsten terwijl mijn handen doorwerkten was het geen zen meer maar wel heel gezellig. Ondertussen was Mart in de fruittuin doorgegaan met plukken en kwam met deze oogst naar boven. Kruisbessen, rode en groene en hij beloofde dat ik binnen een paar dagen nog zo'n schaal met groene zou krijgen. Naast elkaar op de tuinbank hebben we deze bessen van de kroontjes ontdaan en daarna heb ik alles gewassen, in zakken...

Dit is geloof ik de vierde bak met rode bessen die Mart heeft geplukt. Ondanks het koele weer en de nattigheidd doen onze bessenstruiken, zoals ieder jaar, het weer geweldig goed.  De bessen worden afgespoeld en dan laat ik ze even uitlekken. Daarna gaan ze de vriezer in waar al een kleine drie kilo in ligt. Dus dat wordt volgende week bessensaus maken. Komt goed uit want we zijn aan de laatste pot vruchtensaus bezig die we over de kwark eten als dessert. Er zal nog een restantje rode bessen geplukt worden wat ik dan weer meng met de zwarte bessen die bijna rijp zijn. En dan staan er twee grote struiken kruisbessen die binnen een week ook geplukt moeten worden. Veel werk maar dat deert me niet, ik vind het altijd ontzettend leuk om te doen.

Terwijl ik boodschappen ging doen was Mart was alvast begonnen aan de paprika's die we meegenomen hadden uit Frankrijk. Nog een heel werk want ze moete schoongemaakt worden en daarna in stukjes gesneden. Toen ik terugkwam zag ik tot mijn verrassing dat hij hulp gekregen had van kleindochter Saar. Na even lekker geknuffeld te hebben met die lieverd ben ik thee gaan zetten voor de harde werkers, ik had gelukkig nog een paar chocolaatjes in huis. Vol met verhalen over school, twee jongens hadden ruzie gehad en ons werd uitgebreid verteld wat de aanleiding was geweest en hoe het allemaal afgelopen was. Voor haar leeftijd van 9 jaar kan ze dit ontzettend goed samenvatten. We hebben zitten genieten van Saar. Mijn beetje heimwee naar de Ardèche is meteen verdwenen na dit bezoekje.

Toen wij in dat leuke appartementje in het mooie Aurel in de Drôme aankwamen wees de verhuurster me op een potje jam in de koelkast. 'Lekker opeten en anders meenemen hoor' en ik nam het mee. Potjandosie, wat was die jam lekker en dat kwam door die kruiden die er in zaten. Ik heb al veel vaker abrikozenjam gemaakt maar dit kruidenmengsel gaf de jam iets extra's. Quatre épices, een mengsel van nootmuskaat, kruidnagelpoeder, kaneel en fijngemalen piment. Maar er zijn ook mengsels met gember of peper. In de supermarkt was het makkelijk te vinden bij de kruiden van het bekende merk Ducros. Nu nog op jacht naar abrikozen en dat moest snel want hier in de streek is het na half augustus wel gedaan met de abrikozen. We wisten twee adresjes van kwekers richting Aubenas en we hadden geluk, al bij de eerste kweker vonden we ze nog. Vijf kilo voor een heel aangenaam prijsje. Inmiddels staan er zestien potten heerlijk abrikozenjam in mijn pottenkastje. Missie geslaagd!

Toen we gistermorgen de tomaten inspecteerden bleek er genoeg aan te hangen om weer wat potten gevulde tomatensaus in te maken. Courgettes en paprika's waren er ook genoeg op de moestuin en zelfs uien. Op de foto zie je twee pannen gesneden tomaten staan pruttelen, bij elkaar ruim vier kilo en in de grote koperen pan heb ik al vier uien en vier paprika's aangefruit waarna ik er twee gerapte courgettes bij gedaan heb.  Weet je wat, ik geef nog even het recept. 4 kilo tomaten, 4 grote uien, 4 gr. paprika’s, 2 middelgrote courgettes, olijfolie.  Kleinere hoeveelheden kan natuurlijk ook. De tomaten snijd ik in stukken en dan gaan ze zonder water in een grote pan. Kook ze (zeker in het begin regelmatig roeren zodat het niet aan kan zetten op de bodem) tot ze helemaal zacht zijn en laat ze dan ook nog wat inkoken. Doe ze dan door de passe-vite (roerzeef) als je geen pitjes wil hebben. Ik zet er gewoon de staaf mixer in. Verhit ondertussen een grote wok of jampan en bak in de olijf...

Maandagochtend pakte zoon en schoondochter hun tenten in op de camping in de Drôme vallei en kwamen deze kant op rijden voor een klein weekje. Heerlijk om dat spul weer even om ons heen te hebben.  Toen Saar al mijn eigengemaakte jam zag, zei ze dat ze ook weleens jam wilde maken. Nou, er lag nog genoeg fruit in de vriezer dus er ging een kilo rabarber, een pond aardbeien en een pond frambozen in de pan samen met de benodigde geleisuiker. Goed roeren hoor, zei ik en dat deed ze. Luuk kwam er ook bij kijken en ze  mochten alletwee een potje vullen. Daarna nam ik het over want anders koelde de jam teveel af. Acht heerlijk potjes jam, we waren tevreden over ons werk. Nadat ze gezwommen had in de put (een diep gedeelte van ons riviertje) wilde Saar ook nog wel even de etiketten knippen die ik geprint had. Ze deed het heel precies, echt een werkje voor haar. Weer acht potten jam in het pottenkastje erbij.  

Al jaren maak ik jam in een zware koperen jampan. Ik kocht hem nog in het guldentijdperk en het ding was niet goedkoop. Maar de pan is in de loop der tijd het geld dubbel en dwars waard gebleken, wat heb ik een plezier van die pan. Het kwam laatst ter sprake toen we onze vrienden die wat noordelijker in de Ardèche wonen hielpen met hun tuin. Annelies zou ook graag zo'n pan willen hebben en ik vertelde haar dat ik ze weleens tegenkom op brocantemarkten.  We spraken af dat ik er naar uit zou kijken, zij bezoekt dit soort markten niet vaak. Ik had, wat ik nooit doe, een lijstje gemaakt wat ik nog zocht op zo'n markt en daar stond de pan van Annelies ook op. En laat ik er nou eentje vinden. Trouwens, de rest van mijn lijstje, het was niet zoveel wat er op stond, kon ik ook afvinken maar daar later meer over. Een dikke koperen pan, een echte. Er zaten twee deukjes in maar dat doet niets af aan de kwaliteit van de pan. Ik had geschat dat ik er zomaar 40 euro voor kwijt zou zijn maar ...

We waren er gisterochtend al vroeg uit omdat we naar vrienden zouden gaan maar dat ging niet door. Ik leg later wel uit waarom niet. Zo kwam het dat ik opeens een hele lege dag voor me had maar dat duurt niet lang hier, die dag is zo gevuld, er is altijd wat te doen. In het begin van de week had ik al jam gemaakt van rodebessensap met als vulling frambozen, goed geslaagd, heerlijk van smaak, maar er lag nog een paar kilo rode- en zwarte bessen in de vriezer. Daar heb ik bessensaus van gemaakt, acht grote potten vol. Samen met de bramensaus die ik wat verder in het seizoen maak gaat dat over de yoghurt of kwark (Mart) die wij als toetje dagelijks eten.   Yoghurt is hier in Frankrijk een probleem, het is er genoeg maar  in literverpakkingen heeft het nog geen doelgroep gevonden (iedereen liever z’n eigen potje?). En ook lactosevrije yoghurt heb ik nog niet kunnen vinden. In Nederland neem ik Griekse yoghurt, lactose vrij, heel lekker. Dus gebruikt Mart hier in Frankrijk altijd d...

Kilo's fruit liggen er ondertussen in de vriezer, hoog tijd dat ik er wat mee ging doen. Zoals gewoonlijk heel veel kruisbessen van de twee struiken die we hebben. Ook de rode- en zwarte bessenoogst was enorm en vanmorgen bracht Mart alweer een vergiet vol met frambozen binnen. De aardbeien blijven wat achter maar er zitten ondertussen al weer heel wat bloemen in dus er komt meer. Dit is een mengsel van kruisbessen met aardbei, heel lekker. Ik giet het laatste restje jam wat nog in de pan zit altijd  in een schaaltje zodat we de volgende ochtend kunnen proeven. Ik heb zo'n grote vrieskist in de bijkeuken staan en daar kan heel veel in, dus je gooit er makkelijk de een na de andere zak fruit in. Deksel dicht en je ziet er niets meer van. Maar voor het eind van het seizoen moet die vriezer echt leeg zijn want die gaat 's winters uit, je kan hier op het platteland niet vertrouwen op de electriciteitsaanvoer. We hebben hier nog een bovengronds kabelnet van telefoon en elektra e...

Toen wij zondagavond thuiskwamen van onze fietstocht merkten we dat er een groep in de stoppenkast uitgeslagen was. Het was noodweer geweest in de Ardèche en dan gebeurt dat weleens met die bovengrondse leidingen. Mart schakelde de groep weer in en liep direct door naar de vriezer in de bijkeuken. En wat hij vreesde was gebeurd, de weinige zakken fruit die op de bodem lagen dreven in het vocht. Ik had de vriezer al nagenoeg leeggemaakt, er stonden ook nog twee doosjes gehakt in en wat ander klein spul, dat was niet zo erg dat die bedorven waren maar die zakken fruit vonden wij wel erg. Vier kilo braam en drie kilo pruimen, de pit eruit en netjes in stukken gesneden. Die waren voor onze vrienden Ernest en Annelies en die zouden we brengen nadat we uitgefietst waren. Omdat ik wel klaar was met jam inmaken hadden wij dit fruit voor hen bewaard maar dat was nu bedorven. Gisteren gingen wij op bezoek bij hen om afscheid te nemen, wij gaan eerdaags naar Nederland. Maar we gingen niet me leg...

Ik durf het bijna niet te zeggen maar ik kan bijna geen tomaat meer zien. Niet normaal hoeveel tomaten wij dit jaar hebben kunnen oogsten en het houdt niet op. Morgen kan ik nog eens een driedubbele hoeveelheid van wat hier in de schaal ligt van de planten halen. Ik zei gisteren wel dat ik genoeg ingemaakt heb maar je kan die tomaten toch niet laten vallen waarna ze in de moestuin weg rotten.  Die mooie puntparika gaat morgen in de gevulde butternut, met die paprika weet ik ook wel raad en die tomaten, ja, die ga ik dan toch maar weer verwerken. Op een makkelijke manier hoor, wassen, in stukken snijden, in de pan en dan een poos op het vuur laten staan zodat er veel vocht verdampt. De staafmixer erin en dan gaat de ingedikte tomatensaus in potten. Zo heb ik weer wat uit delen aan de kinderen.

We kregen, ondanks de droogte nog een prachtige tweede gift vijgen en omdat ik net een leuk recept was tegengekomen voor vijgenjam plukten we een paar kilo en dat ging de pan in. Ja, de kleur is wat vreemd maar dat komt door de donkerbruine basterdsuiker die er in ging. Er ging ook nog gembersiroop in en gehakte pijnboompitten. Het was even wat werk maar toen kreeg ik toch een jammetje, verrukkelijk. Daar past het woord confiture eigenlijk meer bij. Maar dit zou ook weleens een geweldige combinatie kunnen zijn met het pittige van veel Franse kazen. Om nog even terug te komen op de vijgenbomen, dat zijn echte overlevers. Al in de oudheid werd de boom in Azië gekweekt. Ik las net een heel mooi boek over een vijgenboom, het eiland Cypres met zijn verscheurdheid en een liefde tussen een Turkse en een Griek. Elif Shafak - Het eiland van de verdwenen bomen.

Ja, er wordt veel groens geoogst in de moestuin op het ogenblik. Iedere moestuinierder komt om deze tijd van het jaar om in de komkommers en courgettes. We hebben van beide groente maar één plant nodig maar we kopen er vaak twee want als je er eentje kwijtraakt (woelmuizen dit jaar) zit je onthand. Zullen we ook nog een bolcourgette nemen? Vooruit dan maar. Die kleine komkommers zijn heerlijk, die eten we veel, zelfs zo uit het handje. En met courgettes kan je veel doen, ook uitdelen. Er zijn in ieder geval vanmorgen drie van de courgettes in mijn gevulde tomatensaus gegaan. Want tomaten en paprika's doen het ook goed. Een heel werk was dat, die saus maken maar er staat nu een hele partij gevulde potten op tafel waar ik met veel genoegen naar kijk.

  Poten of zaaien doen we niet meer maar oogsten des te meer. Vanmorgen de uien uit de grond gehaald en met vooral de rode uien ben ik altijd blij, die zijn zo lekker in salades en die eten wij veel 's zomers. Broccoli die uit eigen tuin zo lekker smaakt, veel meer dan die van de supermarkt. Het spitskooltje wikkel ik in huishoudfolie, dan kan ik het zeker een week in de groentela bewaren. Ik wist dat vrienden Annelies en Ernest ook een butternut hadden gepoot en vroeg ze een dag of tien geleden of zij al vruchten hadden, wij zagen alleen maar bloemen.  Ondertussen hebben wij al vijf van deze mooierds kunnen oogsten. De butternut of flespompoen heeft een zoete nootachtige smaak en het voordeel is dat je deze pompoen wel een maand of vier kan bewaren op een droge plek. Ik heb al wat leuke recepten op internet gezien en mochten we er niet toe komen om ze allemaal op te eten, er komen er nog meer aan, dan gaat het restant mee naar Nederland. De oogst van de grote tomaten zoals co...

In dit geval was het niet Jantje maar Martje. Op de helling boven ons huis zag Mart dat de pruimenboom die daar staat vol met kleine gele pruimpjes zat. Het is waarschijnlijk een wilde pruim want wij hebben zelf een mirabel staan en die kleurt iets anders en smaakt zoeter. Niemand die wat met die pruimen doet, het is een stukje niemandsland daar dus Mart is maar gaan rapen, er staat hier op het ogenblik veel wind en nog wat gaan plukken. In twee ochtenden hadden we schoongemaakt vierenhalve kilo pruimen. Dat schoonmaken, de pit eruit halen, doen we altijd met zijn tweeën naast elkaar op de tuinbank, het is zo gedaan. Kijk, zo dicht hingen de pruimen op elkaar. Prachtig goudgeel wordt deze jam. Gisterochtend en vanmorgen een klein uurtje bezig geweest met het koken van de jam, potten vullen en daarna alles wat ik daarvoor heb gebruikt afwassen. Er staan nu zeventien potten jam op tafel, alleen de etiketten moeten er nog op.   

De eerste potten zijn weer gevuld met onze lievelingsjam, aardbeien-rabarber. Na de warmte en de daarbij behorende droogte regent het hier al een paar dagen. Prima, want de gortdroge grond snakte naar water.  En die regen gaf mij de gelegenheid om eens wat jam in te gaan maken, er lag al genoeg fruit in de vriezer. En, ook niet onbelangrijk, er stonden nog maar drie potten jam in mijn jamkastje maar dat zijn er nu met die drie meegerekend precies dertig.  De jampotten gebruik ik ieder jaar weer alleen beginnen sommige deksels slecht te worden. Of ze sluiten niet goed meer of ze krijgen een roestplekje met als resultaat een gaatje in het deksel. Bij de GammVert kocht ik afgelopen week nieuwe deksels, die kan je daar los kopen voor zeventien cent per stuk. Natuurlijk staat zo'n rood geruit deksel wat leuker maar om dan maar die mooie glazen potten in de glasbak te gooien gaat me te ver.  Als het volgende week niet al de warm is ga ik weer door met jam inmaken want er ligt n...

Het zaad van deze pompoenen kregen we een paar jaar geleden van een restauranthouder   toen we daar heerlijk hadden zitten eten. Bij de kaas kwam er een pot confiture op tafel die van deze pompoenen gemaakt was. Heel lekker was die confiture en we zouden nog eens terug gaan voor het recept. Dat is er nog niet van gekomen en nu zit ik met een oogst aan pompoen zonder dat goeie recept. We waren met vrienden daar en hebben geprobeerd om er achter te komen wat de smaken waren die we proefden. We dachten aan sinasappel en iets scherps, peper? Ik ga toch maar eens zoeken naar een recept met die ingrediënten. Nou gaan jullie me natuurlijk vertellen dat er nog zoveel andere mogelijkheden zijn met pompoen. Weet ik maar wij lusten veel maar geen pompoen, nou ja, behalve die confiture van pompoen dan. Ach, ze kunnen altijd nog op de tuintafel op het Stolwijkse balkon. Lekker decoratief!